Bên cạnh chế độ dinh dưỡng và sử dụng thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ, tập luyện thể dục đều đặn là một trong những biện pháp quan trọng giúp người bệnh đái tháo đường (tiểu đường) kiểm soát đường huyết hiệu quả. Việc duy trì vận động hợp lý không chỉ giúp cải thiện sức khỏe tổng thể mà còn góp phần giảm nguy cơ biến chứng tim mạch, nâng cao chất lượng cuộc sống và duy trì khả năng lao động.

Đối với người dân Đắk Lắk, việc tận dụng các không gian thoáng mát như công viên, đường làng hoặc sân nhà để đi bộ, tập thể dục là lựa chọn phù hợp. Tuy nhiên, người bệnh cần lựa chọn hình thức vận động phù hợp với tình trạng sức khỏe, đồng thời theo dõi đường huyết để bảo đảm an toàn trong quá trình luyện tập.

1. Vì sao người bệnh tiểu đường nên tập luyện thường xuyên?

Hoạt động thể chất đều đặn giúp cơ thể sử dụng insulin hiệu quả hơn, từ đó hỗ trợ kiểm soát lượng đường trong máu. Ngoài ra, tập luyện còn mang lại nhiều lợi ích lâu dài cho người bệnh.

Những lợi ích nổi bật gồm:

• Hỗ trợ kiểm soát đường huyết.
• Cải thiện khả năng sử dụng insulin của cơ thể.
• Kiểm soát cân nặng.
• Giảm nguy cơ tăng huyết áp và bệnh tim mạch.
• Tăng sức bền và sự dẻo dai.
• Giảm căng thẳng, cải thiện giấc ngủ.
• Nâng cao chất lượng cuộc sống.

Việc duy trì thói quen vận động còn giúp người bệnh hạn chế nguy cơ xuất hiện các biến chứng của bệnh đái tháo đường trong tương lai.

2. Người bệnh tiểu đường nên lựa chọn bài tập nào?

Người bệnh nên ưu tiên các bài tập nhẹ nhàng, phù hợp với tuổi tác và tình trạng sức khỏe.

Đi bộ nhanh

Đây là hình thức vận động đơn giản, dễ thực hiện và phù hợp với hầu hết người bệnh.

Có thể đi bộ tại:

• Công viên.
• Đường làng.
• Khu dân cư.
• Khuôn viên gia đình.

Đạp xe

Đạp xe giúp tăng sức bền tim mạch và ít tạo áp lực lên các khớp, đặc biệt phù hợp với người lớn tuổi.

Bơi lội

Nếu điều kiện cho phép, bơi lội là môn thể thao giúp vận động toàn thân và cải thiện sức khỏe tim mạch.

Lao động nhẹ

Một số hoạt động như:

• Làm vườn.
• Chăm sóc cây cảnh.
• Quét sân.
• Tưới cây.

đều được xem là hình thức vận động có lợi nếu thực hiện với cường độ phù hợp.

3. Người bệnh nên tập luyện bao lâu là phù hợp?

Theo khuyến cáo của Bộ Y tế và các tổ chức chuyên môn, người trưởng thành mắc đái tháo đường nên duy trì ít nhất 150 phút hoạt động thể lực mức độ trung bình mỗi tuần.

Có thể chia thời gian luyện tập như sau:

• Khoảng 30 phút mỗi ngày.
• 5 ngày mỗi tuần.
• Không nên nghỉ tập quá 2 ngày liên tiếp.

Nếu mới bắt đầu tập luyện, người bệnh nên tăng thời gian và cường độ từ từ để cơ thể thích nghi.

4. Cần lưu ý gì để tập luyện an toàn?

Để hạn chế nguy cơ hạ đường huyết hoặc các tai biến trong quá trình vận động, người bệnh cần thực hiện đúng các hướng dẫn sau:

Kiểm tra đường huyết

Nên đo đường huyết trước và sau khi tập luyện.

Nếu đường huyết thấp, người bệnh nên xử trí theo hướng dẫn của bác sĩ trước khi tiếp tục vận động.

Mang theo thực phẩm chứa đường

Trong quá trình tập, nên mang theo:

• Viên đường.
• Kẹo glucose.
• Nước trái cây.

Điều này giúp xử trí kịp thời nếu xuất hiện dấu hiệu hạ đường huyết.

Chăm sóc bàn chân

Người bệnh đái tháo đường có nguy cơ cao bị tổn thương bàn chân.

Do đó cần:

• Mang giày vừa chân.
• Mang tất sạch.
• Kiểm tra bàn chân hằng ngày.
• Xử lý sớm các vết trầy xước.

Uống đủ nước

Đắk Lắk có thời điểm nắng nóng kéo dài, vì vậy người bệnh cần uống đủ nước trước, trong và sau khi tập luyện để hạn chế mất nước.

5. Những dấu hiệu nào cần ngừng tập và đến cơ sở y tế?

Trong khi tập luyện, nếu xuất hiện các dấu hiệu sau, người bệnh nên dừng tập ngay và liên hệ cơ sở y tế để được kiểm tra:

• Chóng mặt.
• Run tay chân.
• Vã mồ hôi nhiều.
• Tim đập nhanh.
• Đau tức ngực.
• Khó thở.
• Ngất hoặc gần ngất.
• Đường huyết giảm hoặc tăng bất thường.

Việc nhận biết sớm các dấu hiệu này giúp hạn chế những biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra trong quá trình tập luyện.

6. Làm thế nào để duy trì thói quen tập luyện lâu dài?

Để việc tập luyện trở thành thói quen, người bệnh nên:

• Chọn môn thể thao mình yêu thích.
• Tập cùng người thân hoặc bạn bè.
• Tập đúng giờ mỗi ngày.
• Đặt mục tiêu phù hợp với thể trạng.
• Kết hợp chế độ ăn uống và dùng thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ.
• Tái khám định kỳ để đánh giá hiệu quả kiểm soát đường huyết.

Duy trì lối sống lành mạnh kết hợp điều trị đúng sẽ giúp người bệnh kiểm soát bệnh tốt hơn và giảm nguy cơ biến chứng lâu dài.

*Lưu ý: Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa. Người bệnh nên tham khảo ý kiến bác sĩ điều trị để xây dựng chế độ tập luyện phù hợp nhất với tình trạng sức khỏe của bản thân.